Dirigent Marien Hovenstad viert zijn veertigjarig jubileum als koorleider met een concert  Engelse kathedraalmuziek. 'Het wordt niet te zwaar, wel diepgaande stukken, en heel feestelijk'.
Dirigent Marien Hovenstad viert zijn veertigjarig jubileum als koorleider met een concert Engelse kathedraalmuziek. 'Het wordt niet te zwaar, wel diepgaande stukken, en heel feestelijk'. (Foto Frans Paalman Zwolle)

Jubileumconcert Engelse kathedraalmuziek ter ere van dirigent Martien Hovestad

Zwolle - Wanneer hij begint te praten over zijn vak, zíjn koor en klassieke muziek - Engelse koormuziek in het bijzonder - dan vertelt Martien Hovestad met zijn hart. En, zoals hij ook schijnt te dirigeren, met zijn hele lijf. Zodanig is muziek onderdeel van hem. De dirigent en oud-muziekdocent van het Meander College viert zijn veertigjarig jubileum als koorleider, maar is nog lang niet van plan om te stoppen. Zijn koor, het Zwols Vocaal Ensemble dirigeert hij nu 33 jaar. Het koor markeert zijn jubileum op 16 november in de Onze Lieve Vrouwe basiliek met een jubileumconcert vol favorieten.

(door Carijn Oomkens)

Toen hij voor het eerst een Engels boys choir hoorde zingen was Martien Hovestad verkocht. Hovestad: "Op mijn achttiende kwam ik voor het eerst in Cambridge en daar hoorde ik het King's College choir. Dit had ik nog nooit eerder gehoord. Het kwam zo binnen! Zo'n klank, zo zuiver en dan in zo'n kapel: ik was om. Ik dacht: dit is hét! En toen ik met het koor Genesis begon, veertig jaar geleden op 22 oktober 1979, heb ik meteen dit soort muziek gedaan. Ik moést die Engelse muziek zingen. We zijn begonnen met de Christmas Carols, de kerstmuziek. Dat viel in zeer goede aarde en dat hebben we uitgebouwd met allerlei motetten en andere stukken." Het is dus om een bijzondere reden dat het programma van het komende jubileumconcert volledig bestaat uit Engelse kathedraalmuziek.

Op zaterdag 16 november staat het Zwols Vocaal Ensemble in de Peperbus, zoals de Onze Lieve Vrouwe basiliek ook wel bekend staat, met het programma 'I was glad'. Een avond vol favorieten, van het koor en van Hovestad zelf. "Ik heb de koorleden gevraagd welke stukken zij graag nog een keer zouden willen zingen, of nieuw zouden willen leren. Daaruit heb ik stukken gekozen en dat aangevuld met mijn eigen favorieten. Het is niet te zwaar, wel diepgaande stukken en heel feestelijk", omschrijft Hovestad het programma. "We zingen vijf eeuwen Engelse kathedraalmuziek. Engeland heeft een enorm repertoire, van de middeleeuwen tot op de dag van vandaag wordt er veel gecomponeerd voor erediensten. Het begint met Thomas Tallis, een van Engelands meest bekende componisten. Hij stierf in 1585, de meest recente componist op het programma, Tavener, overleed in 2013", somt Hovestad op. "Dan heb je Stanford nog, en Purcell."

"Een van de voor mij belangrijkste koorwerken is 'When David heard' van Thomas Tomkins. Het gaat over het moment dat David te horen krijgt dat zijn zoon Absalon is vermoord en dan blijft herhalen 'was ik maar in jouw plaats gestorven'. Dat zingen we a capella en komt écht binnen. Ik hoop dat ik het droog houd! Het stuk waar ook de titel van het programma aan is ontleend, 'I was glad' van Hubert Parry, is geschreven voor de kroning van koningin Elizabeth in 1952. Dat is ook prachtig, heel gelaagd en je hoort die glorie, alles zit er in."

Het koor vertolkt in totaal 13 stukken. "Dit kan je alleen doen in de Peperbus of in de Dominicanenkerk", vindt Hovestad. "In de Peperbus is de akoestiek zó goed, daar klinkt dit fantastisch! Er is natuurlijk een toegift, want de muziek heeft altijd het laatste woord." Dat wordt een stuk van eigen hand. "De toegift heb ik zelf geschreven in 2011. Het is vrij kort, maar wel heel mooi, al zeg ik het zelf. Het dankt het publiek voor hun komst."

Tot vorig jaar doceerde Hovestad muziek aan de klassen 1 tot en met 6 op het Meander. Hij zette het examenvak muziek op en stond aan de basis van het schoolkoor Meander Vocaal. "Ik heb me daar echt kunnen uitleven", lacht hij. Toen ik het examenvak opzette heb ik meteen gezegd: één uur in de week instrumentaal, één uur theorie - dus muziekgeschiedenis en algemene muziektheorie - en één uur koor per week. Dat was fantastisch! Al die kinderen samen die bezig zijn met écht alleen klassieke muziek, geen flauwekul. Ik deed dat samen met Albert en zijn Vuurvogel, het symfonisch jeugdorkest. De leerlingen werden er door getriggerd, en omdat ze muziekgeschiedenis kregen wisten ze ook wát ze speelden en zongen." Dat zijn lessen goed vielen bij de leerlingen blijkt uit de opkomst aan oud-leerlingen die meezongen in het koor op zijn afscheidsconcert eind vorig jaar in de Plantagekerk. "Man, 120 oud-leerlingen waren erbij. Eén groot feest was het", memoreert Hovestad glimmend.

Als oud-muziekdocent praat Hovestad makkelijk nog even door over belangrijke componisten, maar een ander stokpaardje is articulatie. "Ik ben al veertig jaar dirigent en ik zeg eigenlijk nog altijd hetzelfde. Ik hamer steeds op ademtechniek en uitspraak. Als dirigent wil ik laten voelen wat zingen is. Ik dirigeer eigenlijk als zanger, want dat ben ik immers ook. Ik maak veel vocale gebaren", doet Hovestad voor. Armen wijd, een diepe ademteug en zijn vingertoppen tikken de maat aan. "Je geeft het gevoel mee", vertelt hij. "Het koor reageert onmiddellijk op de slag. En bij mij zit dat ter hoogte van mijn hart. Hier", wijst hij aan. "Ik doe alles met mijn handen, nooit een baton. Mensen zeggen weleens: je hebt het koor aan draadjes." En zingt hij dan stiekem mee? "Soms", grinnikt Hovestad, "het koor ziet het. Ik doe het niet bewust, maar het schijnt dat ik ook veel met mijn ogen en mijn mond doe."

Het Zwolse Vocaal Ensemble zingt het jubileumconcert onder leiding van Martien Hovestad en met medewerking van Mannes Hofsink (orgel), op 16 november in de OLV basiliek, aanvang 20.00 uur. Kaarten en informatie via de website van het koor:

zwolsvocaalensemble.nl

Carijn Oomkens
Meer berichten