Toon Hagen bij het orgel van de Lutherse kerk (foto: Alie de Vries)
Toon Hagen bij het orgel van de Lutherse kerk (foto: Alie de Vries)

Kerkmuziek die een verhaal vertelt

Zwolle - Het was het beroep van de grote componist Johann Sebastian Bach. Kerkmuziek schrijven. Elke week een nieuw stuk voor de dienst van zondag. Tegenwoordig zijn er nog maar weinig componisten die zich met het schrijven van nieuwe kerkmuziek bezig houden maar Toon Hagen is er één van. Op woensdag zeven maart speelt hij in de Lutherse kerk in Zwolle twee composities die hij maakte van psalm 42 en 43.

(door Alie de Vries)

"Je schrijft hoofdzakelijk voor de prullenbak" zegt Hagen. "Het is zoeken naar die open plek in het struikgewas. En soms blijft iets uit de prullenbak in je hoofd rondzingen en blijkt het toch goed te zijn." We kennen Hagen als de organist van de Grote kerk en medeoprichter van het klassiek orkest Musica Michaelis. "Het componeren is de laatste vijftien jaar steeds belangrijker voor mij geworden. Ik wil met mijn muziek een verhaal vertellen. Een eerlijk en authentiek verhaal."

Opgegroeid in een kerkelijk maar niet uitgesproken muzikaal gezin wilde Hagen, eenmaal op het conservatorium, zich specialiseren in kerkmuziek. Als vaste organist van de Grote Kerk bespeelt hij regelmatig het majestueuze Schnitger-orgel. Ten tijde van de bouw in de achttiende eeuw het grootste orgel van Nederland. "Een orgel bestaat niet", zegt Hagen verrassend. "Het is een heel orkest. Bij veel stukken kan je zelf invullen welke registers je gebruikt om uit te drukken wat je wilt zeggen. Bijvoorbeeld fluiten of strijkers. Dat is iedere keer weer een mooie zoektocht. Het orgel in de Grote kerk is prachtig maar de afstand tot de mensen is groot. In de Lutherse kerk voel ik veel meer het contact met de mensen."

Contact blijkt een sleutelwoord bij Toon Hagen. Ook in zijn composities. 'Wanneer een compositie geslaagd is? Als ik het verhaal wat ik wil vertellen goed gecommuniceerd heb. Hagen kreeg van stichting FONK de opdracht voor het schrijven van twee nieuwe stukken. "De kerkmuziek heeft het moeilijk. Om te beginnen is het maken van nieuwe kerkmuziek in het Calvinistische Nederland nooit zo'n traditie geweest als in het Lutherse Duitsland. Daarnaast hebben kerken tegenwoordig minder belangstelling voor het faciliteren van nieuwe kerkmuziek. Die muziek dreigt hierdoor tussen wal en schip te vallen. Om dat te voorkomen is Stichting FONK opgericht. Het Fonds Ondersteuning Nieuwe Kerkmuziek. Het fonds stelde Hagen in staat twee nieuwe stukken te schrijven. "Op psalm 42 'Het hijgend hert der jacht ontkomen' maakte ik een bewerking die nog redelijk binnen de klassieke kaders blijft. Bij psalm 43 wandel ik de liturgie uit en vertel ik mijn eigen verhaal." Het concert begint om 20.00 uur. De toegang is gratis.

www.toonhagen.nl

Meer berichten

Shopbox